- reklama -
Strona głównaEcoLifeZakaz plastikowych jednorazówek. Co je...

Zakaz plastikowych jednorazówek. Co je zastąpi?

Kolejna bran­ża widzi schy­łek swo­je­go biz­ne­su. Tym razem rewo­lu­cja obej­mie pla­sti­ko­we opa­ko­wa­nia. W Polsce rocz­nie zuży­wa się oko­ło milio­na ton pla­sti­ko­wych opa­ko­wań. Według ofi­cjal­nych danych recy­kling objął ponad jed­ną trze­cią z nich. To zna­czy, że dwie trze­cie powin­no zostać spa­lo­ne w miej­skich spa­lar­niach odpa­dów lub cemen­tow­niach. Niestety, spo­ro z tych opa­ko­wań znaj­du­je­my potem w lasach, przy dro­dze, na pla­żach, drze­wach, łąkach – gdzie mogą pozo­stać nawet przez kil­ka­set lat.

Parlament Europejski uzgod­nił 27 mar­ca dyrek­ty­wę SUP, któ­ra od 2021 roku zaka­zu­je uży­wa­nia jed­no­ra­zo­wych pla­sti­ko­wych przedmiotów:

  • sztuć­ców (mie­sza­deł­ka, łyż­ki, łyżecz­ki, widel­ce, noże)
  • tale­rzy
  • patycz­ków do uszu
  • sło­mek
  • patycz­ków do balonów
  • pojem­ni­ków i kubecz­ków z polistyrenu

Za dzie­sięć lat 90 proc. bute­lek pla­sti­ko­wych ma być powtór­nie zbie­ra­ne. Do 2025 r. jed­na czwar­ta pla­sti­ku w takiej butel­ce ma pocho­dzić z recy­klin­gu, a pięć lat póź­niej poziom ten ma wzro­snąć do 30 proc.

Jednakże, nie­któ­rych rze­czy nie da się ponow­nie zebrać i pod­dać recy­klin­go­wi, np. fil­trów od papie­ro­sów, pod­pa­sek, mokrych chu­s­te­czek. Powinniśmy mieć świa­do­mość, że uży­wa­jąc ich przy­czy­nia­my się moc­no do zanie­czysz­cza­nia śro­do­wi­ska. Bruksela nowy­mi prze­pi­sa­mi będzie wyma­ga­ła lep­sze­go ozna­ko­wa­nia tych pro­duk­tów. Jak wska­zu­je Komisja Europejska 80 proc. śmie­ci w morzach i oce­anach to rze­czy z pla­sti­ku. Dyrektywa SUP odno­si się do 70 proc. z nich.

Ekologiczne opakowania

Wiele firm, insty­tu­cji, restau­ra­cji już wpro­wa­dza eko­lo­gicz­ne opa­ko­wa­nia. Wbrew gło­som, jakie pod­no­szą pro­du­cen­ci pla­sti­ko­wych jed­no­ra­zó­wek, nie są to aż tak dro­gie rze­czy, by pod­no­sić ceny. Szybko popu­lar­ność zyska­ło zama­wia­nie napo­jów bez słom­ki. Bardzo się zdzi­wi­łam, kie­dy w jed­nej z popu­lar­nych war­szaw­skich knaj­pek – Znajomi Znajomych dosta­łam zim­ny napój z … praw­dzi­wą słom­ką ze słomy.

Z kolei war­szaw­ska piz­ze­ria Otto Pompieri wpro­wa­dzi­ła cał­ko­wi­cie bio­de­gra­do­wal­ne opa­ko­wa­nia dań na wynos szkoc­kiej fir­my Vegware. Kiedy weszłam na stro­nę tej fir­my pomy­śla­łam, że musi być chlu­bą Szkotów. Niedawno wizy­tę w jej głów­nej sie­dzi­bie zło­żył bry­tyj­ski sekre­tarz sta­nu ds. Szkocji David Mundell. Rodzinna fir­ma sprze­da­je opa­ko­wa­nia pro­du­ko­wa­ne z roślin do 70 państw świa­ta. Dba o to, by zosta­wić jak naj­mniej­szy ślad węglo­wy. Vegware w pew­nych krę­gach zaczy­na być rów­nie słyn­na co szkoc­ka whisky.

Mogę sobie wyobra­zić, jak podob­ny pol­ski start-​up wizy­tu­je nasz czo­ło­wy poli­tyk. W Polsce pomy­słów na zastą­pie­nie pla­sti­ku nie bra­ku­je i na pew­no wyma­ga­ją teraz popar­cia.   Na Politechnice Gdańskiej do pro­duk­cji opa­ko­wań zasto­so­wa­no m.in. skro­bię ter­mo­pla­stycz­ną z mąki ziem­nia­cza­nej z dodat­ka­mi pocho­dze­nia natu­ral­ne­go oraz bio­po­li­me­ru poli­lak­ty­du (PLA). 

“Jadalne” opa­ko­wa­nia wymy­śli­ła Róża Rutkowska, absol­went­ka poznań­skiej szko­ły. SCOBY powsta­je z grzy­ba – nie tyl­ko rośnie natu­ral­nie, ale też jest cał­ko­wi­cie bio­de­gra­do­wal­ne. Miliony nie muszą być wyda­wa­ne tyl­ko na elek­trycz­ne auta czy IT. Mogą pójść wła­śnie na takie rozwiązania.

Nowoczesny kompost

Co zro­bić, gdy już dosta­nie­my na wynos jedze­nie w eko­lo­gicz­nym opa­ko­wa­niu i chce­my je wyrzu­cić? Powinniśmy wrzu­cać je do kubła z obier­ka­mi i inny­mi resz­ta­mi nada­ją­cy­mi się do kom­po­sto­wa­nia. Tak zapew­ni­ło mnie w odpo­wie­dzi na zapy­ta­nie Ministerstwo Środowiska. Opakowania przy­dat­ne do odzy­sku przez kom­po­sto­wa­nie – powin­ny posia­dać zdol­ność do bio­de­gra­da­cji, nie­sta­no­wią­cą prze­szko­dy w ich selek­tyw­nym zbie­ra­niu, pro­ce­sie kom­po­sto­wa­nia lub w innych dzia­ła­niach, któ­rym są one poddawane.

Biodegradacja ozna­cza zdol­ność roz­kła­du fizycz­ne­go, che­micz­ne­go, ter­micz­ne­go i bio­lo­gicz­ne­go, zapew­nia­ją­cą osta­tecz­ny roz­kład otrzy­ma­ne­go kom­po­stu na dwu­tle­nek węgla, bio­ma­sę i wodę. Jeżeli powyż­sze warun­ki są speł­nio­ne to odpad powsta­ły z takie­go opa­ko­wa­nia jest odpa­dem bio­de­gra­do­wal­nym i powi­nien być umiesz­czo­ny w pojem­ni­ku brązowym.

Plastikowe zagłębie

Ekologiczne pomy­sły będą musia­ły się prze­bić w świe­cie, któ­ry od dzie­siąt­ków lat opie­ra się na pla­sti­ku. To na pew­no nie będzie pro­ste. W samej Europie (Unia Europejska + Norwegia i Szwajcaria) rocz­nie pro­du­ku­je się ponad 60 mln ton two­rzyw sztucz­nych. W Polsce jest to ponad 3 mln ton. Oczywiście tyl­ko część sta­no­wią jed­no­ra­zów­ki, ale nowe pra­wo z pew­no­ścią będzie budzi­ło opór, co się już dzieje.

Branża two­rzyw sztucz­nych w Polsce, przy obro­tach prze­kra­cza­ją­cych 80 mld zł rocz­nie i zatrud­nie­niu ponad 160 tys. pra­cow­ni­ków, obok prze­my­słu spo­żyw­cze­go, moto­ry­za­cyj­ne­go i meta­lo­we­go, mie­ści się w czo­łów­ce istot­nych dla roz­wo­ju gospo­dar­ki dzia­łów przemysłu.

Napisał tak w odpo­wie­dzi na inter­pe­la­cję posel­ską wice­mi­ni­ster Marcin Ociepa. Główny argu­ment jest taki, że lepiej dążyć do recy­klin­gu 100 proc. pla­sti­ku niż zastę­po­wać go alter­na­tyw­ny­mi mate­ria­ła­mi. Wyjdzie taniej. Czy więc nowi pro­du­cen­ci eko­lo­gicz­nych opa­ko­wań się prze­bi­ją? Oby. I oby poli­ty­cy dostrze­gli w nich szansę.

Stowarzyszenie PlasticsEurope, repre­zen­tu­ją­ce bran­żę two­rzyw sztucz­nych, w wyda­nym oświad­cze­niu tuż po uzgod­nie­niu dyrek­ty­wy SUP przez Parlament Europejski, wzy­wa do pod­ję­cia kolej­nych kro­ków. To ma być okre­śle­nie defi­ni­cji i kate­go­rii, pro­wa­dze­nie moni­to­rin­gu, by nie było “zakłó­ceń jed­no­li­te­go ryn­ku”. Obawy “pla­sti­kow­ców” doty­czą zbyt dale­ko posu­nię­tych zakazów.

Jak będzie w Polsce? Moje oba­wy doty­czą dziu­ra­we­go pra­wa. Oby nie sta­ło się tak, jak z rekla­mów­ka­mi, gdzie opła­ta za tor­by jed­no­ra­zo­we zamiast przy­nieść duże docho­dy budże­to­wi i zasi­lić ochro­nę śro­do­wi­ska, tra­fi­ła do kie­sze­ni handlowców.

- autopromocja -
Podziel się
Magda Skłodowska
Magda Skłodowskahttps://ecoreporters.pl
Ekologią interesuję się od początku mojej pracy zawodowej, obecnie współtworzę portal WysokieNapiecie.pl. W swojej karierze pracowałam jako wydawca portalu tvn24bis.pl, byłam dziennikarką "Rzeczpospolitej" i "Pulsu Biznesu". Pełniłam funkcję rzecznika prasowego Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Otrzymałam wyróżnienie Towarowej Giełdy Energii w konkursie dla mediów Platynowe Megawaty oraz wyróżnienie Polskiego Stowarzyszenia Fotowoltaiki.
Czytaj także

Fotowoltaika w programie Czyste Powietrze coraz bardziej popularna

Do inwestycji w domową fotowoltaikę przekonują Polaków utrzymujące się wysokie hurtowe ceny za energię elektryczną. Do tego dotacje z programu Czyste Powietrze czy Mój...

Kary za zaśmiecanie zabolą. EcoRaport tygodnia

Senat przyjął nowelizację prawa, która podwyższa kary za zaśmiecanie miejsc publicznych. Najniższa grzywna wyniesie 500 zł. Kara za wywożenie śmieci do lasu i ich...
- reklama -

Ząb zupa dąb

Klimat się nie...

Waste to Energy

Spalarnia śmieci powstaje...
energetycznie

Zakaz dla kotłów na pellet w uchwale antysmogowej budzi sprzeciw

Nie tylko węgiel jest niemile widziany w uchwałach antysmogowych. Jak się okazuje, także piece na pellet mogą dostać zakaz wykorzystywania. Duży polski producent kotłów...

Dotacje do fotowoltaiki i pomp ciepła w 2021 roku

Program Mój Prąd, który wyczerpał się w ubiegłym roku, nie ma na razie kontynuacji. To nie znaczy, że nie można jeszcze znaleźć dofinansowania do...
A jeszcze lepsze jest to...
Następny artykuł