Tani sposób na lepsze powietrze w domu. Znały go nasze babcie

Czas zimy to czas smo­gu i czas pomy­śleć o… posa­dze­niu roślin w donicz­kach. Trujące dymy z domo­wych komi­nów prze­do­sta­ją się nawet do naszych miesz­kań. Co może­my robić?

Jak poka­zu­ją bada­nia prze­pro­wa­dzo­ne przez Akademię Górniczo-​Hutniczą i Krakowski Alarm Smogowy, w cza­sie epi­zo­dów smo­go­wych w zamknię­tych pomiesz­cze­niach jest na ogół śred­nio o 50 pro­cent lepiej niż na zewnątrz. Zanieczyszczenia powie­trza prze­do­sta­ją się do wnę­trza domu przez wen­ty­la­cję, okna i drzwi. Gdy mamy w domu komi­nek jest jesz­cze gorzej.

To po raz kolej­ny poka­zu­je, jak fatal­nym powie­trzem oddy­cha­my. Jest tak źle, że nawet zamknię­cie się w domach nie jest w sta­nie zapew­nić dostę­pu do czy­ste­go powie­trza. Ponieważ jed­nak stę­że­nia pyłów wewnątrz są zazwy­czaj o poło­wę niż­sze niż na zewnątrz, miesz­kań­cy Polski powin­ni być sku­tecz­nie infor­mo­wa­ni o tym kie­dy powie­trze jest moc­no zanie­czysz­czo­ne i kie­dy war­to uni­kać prze­by­wa­nia na zewnątrz. Niestety, taka infor­ma­cja nie jest powszech­nie dostęp­na – mówi Anna Dworakowska z Krakowskiego Alarmu Smogowego.

Sklepy prze­ści­ga­ją się w pro­mo­cji oczysz­cza­czy powie­trza, ale czy stać nas na zakup do każ­de­go pomiesz­cze­nia takie­go urzą­dze­nia? Drzewa i domo­we rośli­ny mają zdol­ność neu­tra­li­zo­wa­nia zanie­czysz­czeń powie­trza. Skutecznie pochła­nia­ją róż­ne­go rodza­ju związ­ki, od dwu­tlen­ku węgla po rako­twór­cze for­mal­de­hy­dy czy ben­zo­pi­re­ny, któ­ry­mi raczą nas miło­śni­cy pale­nia w pie­cach i komin­kach (a nawet gril­lach). Roślina może wychwyć i maga­zy­no­wać w sobie takie sub­stan­cje, bez szko­dy dla niej samej. Nie łudź­my się jed­nak, te rośli­ny nie zro­bią wszyst­kie­go – mogą nawil­żyć powie­trze, wychwy­cić alde­hy­dy, ben­zen, ksy­len czy amo­niak ale nie wychwy­cą pyłów zawie­szo­nych PM 10 i PM 2,5.

Co w ogródku?

Moja sąsiad­ka bar­dzo chwa­li sobie rosną­ce pod okna­mi naszych domów sosny. Igły pokry­te gru­bą war­stwą wosku dzia­ła­ją jak lep na brud i pyły w powie­trzu. Ale nie­ste­ty igla­ki zno­szą zanie­czysz­cze­nia gorzej niż drze­wa liścia­ste. No i nie każ­dy może pod swo­im oknem czy na bal­ko­nie posa­dzić sosnę (stąd popu­lar­ność tui?).

W każ­dym miej­scu dobrze spraw­dzi się bluszcz, nasz wyrósł tak pięk­nie, że już w dru­gim roku oplótł nie­mal całą fron­to­wą ścia­nę domu. Są odmia­ny zie­lo­ne przez cały rok, któ­re potrze­bu­ją jed­nak wię­cej cza­su na wzrost – stąd naj­le­piej kupić od razu jak naj­więk­szy pęd.

Co w doniczkach?

Jakość powie­trza mogą popra­wić w miesz­ka­niu tanie i popu­lar­ne rośli­ny z duży­mi, mię­si­sty­mi liść­mi. Chodzi tu przede wszyst­kim o dra­ce­nę, zie­list­kę, fiku­sa, alo­es, san­se­wie­rię i epi­prem­num zło­ci­ste – żela­zny zestaw w każ­dym biu­rze. Ładnie wyglą­da­ją skrzy­dło­kwiat i agla­one­ma, albo droż­sza pal­ma ken­cja (Howea Forsteriana), któ­ra może rosnąć w domu nawet przez 40 lat.

Kiedy posa­dzi­łam papro­cie nie­mal poczu­łam, jak powie­trze sta­ło się „czyst­sze“ i bar­dziej wil­got­ne – to zde­cy­do­wa­nie naj­lep­sza inwe­sty­cja, zwłasz­cza że popu­lar­ne paprot­ki z rodzi­ny nefro­le­pis szyb­ko rosną i nie są trud­ne w upra­wie.  Skuteczne są też deli­kat­ne odmia­ny czy­li papro­cie adian­tum. Ten sam efekt dają ger­be­ry, któ­re jed­nak trud­no jest kupić w zwy­kłym sklepie.

Okazuje się, że czę­ścio­wo za pochła­nia­nie zanie­czysz­czeń odpo­wia­da­ją rów­nież bak­te­rie gle­bo­we. Według eko­lo­ga roślin z Ogrodu Botanicznego Uniwersytetu Warszawskiego Marcina Zycha, bak­te­rie gle­bo­we cza­sa­mi oczysz­cza­ją powie­trze sku­tecz­niej niż liście. Jednym sło­wem – sadź­my to, co nam się podo­ba, może­my na tym tyl­ko zyskać, choć smo­gu nie zwalczymy.